Chi tiết bài viết - Xã Cồn Tiên, tỉnh Quảng Trị

Ngày 06/8/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 311/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 189/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết Luật Xử lý vi phạm hành chính về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 26/9/2026.

Nghị định số 311/2026/NĐ-CP ban hành nhằm tiếp tục hoàn thiện quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính, phù hợp với các quy định pháp luật mới về tổ chức bộ máy nhà nước, tổ chức chính quyền địa phương, Luật Xử lý vi phạm hành chính và Luật Thanh tra; đồng thời bảo đảm việc xác định thẩm quyền xử phạt được thống nhất, rõ ràng, đúng phạm vi quản lý của các cơ quan, đơn vị và chức danh có thẩm quyền.

 

Điều chỉnh, bổ sung thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính

Theo Nghị định số 311/2026/NĐ-CP, Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số khoản của Điều 6, Điều 7 và một số điều của Nghị định số 189/2025/NĐ-CP về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính.

Đáng chú ý, Nghị định sửa đổi quy định về thẩm quyền của Giám đốc sở, Chánh Thanh tra tỉnh; đồng thời cập nhật, bổ sung thẩm quyền của nhiều chức danh thuộc các bộ, cơ quan ngang bộ và các tổ chức được giao thực hiện nhiệm vụ kiểm tra trong phạm vi quản lý nhà nước của bộ, cơ quan ngang bộ.

Nghị định cũng sửa đổi quy định về Trưởng đoàn kiểm tra. Theo đó, trong thời hạn kiểm tra, Trưởng đoàn kiểm tra do Thủ trưởng tổ chức thuộc bộ, cơ quan ngang bộ hoặc Trưởng đoàn kiểm tra do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ thành lập được thực hiện thẩm quyền xử phạt tương ứng theo quy định tại Nghị định. Việc quy định cụ thể thẩm quyền của Trưởng đoàn kiểm tra góp phần bảo đảm tính thống nhất giữa hoạt động kiểm tra và xử lý vi phạm hành chính.

Bên cạnh đó, Nghị định số 311/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung quy định về thẩm quyền của một số chức danh thanh tra; cơ quan thi hành án dân sự; cảng vụ hàng hải, cảng vụ hàng không, cảng vụ đường thủy nội địa và một số cơ quan, lực lượng khác.

Bảo đảm xử phạt đúng thẩm quyền, đúng quy định

Việc xác định đúng thẩm quyền là yêu cầu quan trọng trong quá trình xử lý vi phạm hành chính. Thẩm quyền xử phạt phải được xác định căn cứ vào chức danh, lĩnh vực quản lý, phạm vi kiểm tra, thanh tra và các quy định pháp luật có liên quan.

Nghị định số 311/2026/NĐ-CP đồng thời quy định cụ thể về điều khoản chuyển tiếp. Đối với chức danh chưa được quy định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong các nghị định xử phạt vi phạm hành chính theo lĩnh vực nhưng được bổ sung thẩm quyền tại Nghị định này thì được thực hiện thẩm quyền xử phạt và thẩm quyền lập biên bản vi phạm hành chính trong phạm vi kiểm tra, thanh tra hoặc trong phạm vi ngành, lĩnh vực, địa bàn quản lý theo quy định. Đối với chức danh đã có thẩm quyền nhưng có sự thay đổi về thẩm quyền thì thực hiện theo quy định mới tại Nghị định số 311/2026/NĐ-CP cho đến khi có quy định thay thế của Chính phủ.

Quy định chuyển tiếp có ý nghĩa quan trọng, góp phần bảo đảm hoạt động xử lý vi phạm hành chính không bị gián đoạn khi có sự thay đổi về tổ chức, chức danh và thẩm quyền; đồng thời tạo cơ sở pháp lý để các cơ quan, đơn vị chủ động rà soát, cập nhật và thực hiện thống nhất.

Phát huy vai trò của lực lượng Quản lý thị trường

Đối với lực lượng Quản lý thị trường, việc thường xuyên cập nhật các quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính có ý nghĩa thiết thực trong quá trình thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, kiểm soát thị trường và xử lý các vụ việc vi phạm.

Trong thực tiễn công tác, công chức Quản lý thị trường thường xuyên thực hiện hoạt động kiểm tra việc chấp hành pháp luật của tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ; phát hiện, lập hồ sơ và tham mưu xử lý các hành vi vi phạm trong lĩnh vực được giao quản lý. Do đó, việc nắm chắc các quy định về thẩm quyền xử phạt, thẩm quyền lập biên bản, phạm vi kiểm tra và trình tự, thủ tục xử lý vi phạm hành chính là yêu cầu quan trọng nhằm bảo đảm mỗi vụ việc được giải quyết đúng quy định của pháp luật.

Nghị định số 311/2026/NĐ-CP không quy định riêng về thẩm quyền xử phạt của lực lượng Quản lý thị trường, nhưng việc sửa đổi, bổ sung các quy định chung về thẩm quyền xử phạt đặt ra yêu cầu đối với lực lượng Quản lý thị trường trong việc chủ động nghiên cứu, rà soát các quy định có liên quan đến hoạt động kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính theo lĩnh vực quản lý.

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, công chức Quản lý thị trường cần chú trọng việc xác định đúng căn cứ pháp lý, đúng chức danh có thẩm quyền, đúng phạm vi và địa bàn quản lý; đồng thời rà soát kỹ hồ sơ, tài liệu, hành vi vi phạm trước khi tham mưu xử lý. Đối với những trường hợp có sự thay đổi về thẩm quyền, cần nghiên cứu kỹ quy định chuyển tiếp để bảo đảm việc lập biên bản và xử phạt được thực hiện đúng quy định.

Cùng với công tác kiểm tra, xử lý vi phạm, lực lượng Quản lý thị trường cần tăng cường tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn pháp luật cho tổ chức, cá nhân kinh doanh; chủ động phòng ngừa vi phạm, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch.

Việc triển khai thực hiện nghiêm Nghị định số 311/2026/NĐ-CP, gắn với việc rà soát các quy định chuyên ngành về xử phạt vi phạm hành chính, sẽ góp phần nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, xử lý vi phạm; bảo đảm việc xử lý đúng người, đúng hành vi, đúng thẩm quyền, đúng trình tự, thủ tục; qua đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và góp phần xây dựng thị trường ổn định, lành mạnh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân và người tiêu dùng./.